Çocuk pornografisi iddiasında adli bilişim incelemesinin önemi… Gerçekten bulundurma var mı?

 

Bilgisayar veya diğer dijital materyallerin incelenmesi sürecinde karşılaşılan ve çocukları içerdiğinden şüphelenilen pornografik görüntü dosyalarının, dosya özellikleri ve dosyaların bilgisayardaki konumu, söz konusu içeriğin, incelenen hard diskte gerçekten bilinçli bir şekilde mi bulundurulduğu yoksa kullanıcının özel bir irade ve uğraşısı olmadan başka şekillerde karşılaşılan bir resim mi olduğu (örnek internet sayfa kalıntılarından kalmış resimlerden kurtarılan bir resim ) adli bilişim incelemesiyle anlaşılabilir, ki bu husus yargılama aşamasında çok önemlidir.

Yani bilişim materyallerine ilişkin olarak yapılan bilirkişi incelemesi, kişinin yasak görüntüleri bulundurma veya depolama eylemini işlemiş midir sorusunu önemli ölçüde netleştirir ve bu sorunun cevabı da kişinin suçlu olup olmadığı veya alacağı cezanın derecesini etkileyebilir.

Örnek olarak, bir suçtan dolayı el konulmuş bir hard diskin incelenmesi sürecinde, hard diskteki internet site adresleri arasında, çocuk p o r nografisi içerikli bir siteye ilişkin bir link veya ikon ile karşılaşılabilir. İşte incelemesi yapılan hard disklerde bu durumlarda bilirkişi incelemesi kritik önem arz etmektedir.

Pek tabi ki incelemelerde tek bir resimle karşılaşılsa dahi resmin nereden geldiği, bilgisayara kayıt edilip edilmediği gibi sorulara yanıt aranacak ve yalnızca bir link, sözcük veya resme  dayanarak, kullanıcının bilerek ve isteyerek p o r nografik içeriği bulundurduğu bilimsel olarak belirtilemeyecektir.

Bilindiği gibi, ortalama bir bilgisayar kullanıcısı, internetteyken bir sağlık sitesinde veya bir erotik sitede veya bambaşka bir sayfadayken aniden açılan sayfalar, çeşitli linkler vb aracılığıyla kimi zaman planlamadığı bir sayfaya, kimi zaman da p o r nografik sayfalara yönlendirilebilmektedir. Hatta kimi zaman da kullanıcı gerçekten yetişkin p o r nografisi içerikli bir siteye girmiş iken bu siteyi ziyareti esnasında, ekranda bir anda kontrol dışı başka p o r nografik sayfalar açılmış da olabilir. Bu gibi bir durumda kullanıcı sayfaları kapatsa dahi,  açılan sayfalardan bazı resimler kullanıcının isteği dışında bilgisayarda kalmaya devam etmektedir. Oysa ki söz konusu materyalin bulunduğu bilgisayarın kullanıcısı, gerçekte ne o içeriği kaydetmek istemiş, ne bilgisayarına kopyalamak istemiş ne de depolamak istemiştir.

İşte bu gibi durumlarda, bilgisayarın kullanıcısının 18 yaş altı kişiyi içeren p o r nografisi içerik bulundurduğu veya depoladığı gibi bir sonuca varmadan önce bu konuda hard diskte bu yönde diğer destekleyici dijital verilerin de mevcut olup olmadığına bakmak gerekir. Bakılacak hususlardan bazılarını şöyle sıralayabiliriz;

a) Bilgisayarda, çocuk p o r nografisi içerikli olduğu belirtilen resim, video, link, forum üyeliği vs materyal bulunup bulunmadığı,

b) Söz konusu içeriğin, bilgisayarın normal çalışması sırasında internetten gelmiş olabilecek alanlarda değil de, kullanıcının iradesini gerektirecek şekilde başka konumlarda yer alıp almadığı,

Örnek, “geçici internet dosyaları” klasöründeki birkaç ikon değil de, özel bir klasör ismi verilmiş, gruplanmış veya gizlenmiş şekilde ayrı klasörlere alınmış olması.

c) Materyalin sadece internetteki bir siteyi ziyaret etme sırasında bilgisayara kopyalanma imkanı bulunmayıp, dosyanın kopyalanması için özel bir çabanın gösterilmiş olması. Örnek; 100 MB büyüklüğünde bir video dosyası

d) Dosyaların bilgisayardan, dış ortamlara yani CD, USB hafıza vs gibi ortamlara alınmış olması.

e) Dosyaların şifreli hale getirilmiş olması, uzantısı değiştirilmiş, ziplenmiş vs şekillerde başkalarından gizlenecek şekilde muhafaza edilmesi.

f) Görüntüdeki kişinin gerçekten yaşının küçük olduğunun şüpheye yer bırakmayacak şekilde kesin olması (insan gözü resimden yaş tespitlerinde yanılmaktadır. Çocuk gibi görünen ve gerçekte 18 ve üzeri yaşlarda olan bazı porno oyuncuları olduğu unutulmamalıdır, örnek kitty jung. )

Yukarıda belirtilen şartların mevcut olması halinde, pornografik görüntülerin bilgisayarda bulundurulmakta olduğu kanaatine varılabilir. Tabi ortak kullanılan bir bilgisayarsa kimin bulundurduğu da cevaplanması gereken ayrı bir sorudur.

Diğer yandan pornografik görüntülerdeki kişilerin bariz olmadığı sürece 18, 17, 16 gibi yaşlarda olduğu sırf resme bakarak tespit edilemez. Resme bakarak kesin yaş tespiti yoktur. Resim ve videodan kesin yaş tespiti yapılamaz. Bu nedenle sırf görünümü itibariyle daha genç görünen bir çok kişinin gerçek yaşını bilmek resme bakarak mümkün değildir.

Dijital delil incelemesi yapan bilirkişinin bu hususları göz önünde bulundurması ve bilirkişi olarak sunduğu raporunu somut ve bilimsel bulgulara dayandırması gerekir. Aksi takdirde, kişisel görüşlerine göre yazılmış hatalı raporlar yüzünden insanların haksız yere cezalandırılmasına (hem hukuki, hem sosyolojik olarak) neden olunabilir.

 

Not: 19, 18, 17 16, 15 yaşlarının herhangi birinde olabilecek bir kişinin resmine bakarak kesin yaş tespiti yapmanın bilimsel olmayacağına ilişkin bilimsel araştırmalara dayalı makaleme buradan ulaşabilirsiniz.

 

 

 

 

Etiketler: , , ,

Yorum Yaz